الگوی شبه‌خانواده

«شبه‌خانواده» چیست؟

بخش مددکاری بنیاد خیریه زینب کبری (س)، با تمرکز بر حمایت از کودکان بی‌سرپرست و بدسرپرست، برای تحقق یک هدف روشن فعالیت می‌کند:اینکه هر کودک فرصت رشد در محیط امشبه‌خانواده، روشی تخصصی و انسان‌محور برای نگهداری از کودکان بی‌سرپرست و بدسرپرست است؛ روشی که در ابتدا در بنیاد خیریه زینب کبری (س) ابداع و اجرا شد و امروز هبه‌عنوان یکی از مؤثرترین شیوه‌های مراقبت از کودکان در این مجموعه شناخته می‌شود.در این روش، کودکان به‌جای حضور در فضاهای جمعی و پرجمعیت، در گروه‌های کوچک‌تر و در محیطی نزدیک‌تر به ساختار واقعی خانواده زندگی می‌کنند. هر «۴ یا ۵ کودک» با «همراهی دو مربی ثابت» به‌صورت اختصاصی نگهداری می‌شوند و در «اتاق‌های مجزا» اسکان دارند. هم‌چنین هر کودک به اقتضای شرایط سنی، توسط مربی آموزش‌ می‌بیند تا عهده‌دار مسئولیت‌های فردی شامل (فعالیت‌های شخصی روزانه) در فضای شبه‌خانواده باشد. این ساختار باعث می‌شود کودک تجربه‌ای منظم‌تر، آرام‌تر و امن‌تر از زندگی در محیطی جمعی را داشته باشد.ن، پایدار و سرشار از محبت خانواده را داشته باشد.در این مسیر، مددکاران بنیاد با بررسی شرایط هر کودک، دو راه اصلی را با دقت و مسئولیت دنبال می‌کنند: احیای خانواده زیستی و فراهم کردن زمینه بازگشت کودک به خانواده تسهیل روند فرزندپذیری و سپردن کودک به خانواده‌ای واجد شرایط‌ و امناز آغاز فعالیت بنیاد تاکنون، صدها کودک در این مجموعه در قالب الگوی «شبه‌خانواده» نگهداری شده‌اند. بخش قابل توجهی از این کودکان، پس از طی مراحل تخصصی، یا به آغوش خانواده زیستی خود بازگشته‌اند یا زندگی تازه‌ای را در کنار خانواده‌های فرزندپذیر آغاز کرده‌اند.

چرا روش شبه‌خانواده اهمیت دارد؟

روش شبه‌خانواده با هدف ایجاد فضایی شبیه به خانواده طراحی شده است؛ فضایی که در آن کودک بتواند: - احساس تعلق و امنیت بیشتری را تجربه کند - با حضور مربیان ثابت، ارتباطی پایدار و قابل اعتماد شکل دهد - در محیطی آرام‌تر، از تنش‌های ناشی از نگهداری جمعی فاصله بگیرد - تعامل با هم‌سالان را در مقیاسی سالم‌تر و طبیعی‌تر تجربه کند - آمادگی بیشتری برای حضور در خانواده زیستی یا خانواده فرزندپذیر به دست آورد

ابداع روش شبه‌خانواده در بنیاد خیریه زینب کبری (س)

یکی از ویژگی‌های متمایز بنیاد خیریه زینب کبری (س)، ابداع و به‌کارگیری روش شبه‌خانواده برای نخستین بار در نگهداری از کودکان است. این رویکرد بر پایه این باور شکل گرفت که هر کودک، حتی در دوران اقامت موقت در مرکز، باید در محیطی نزدیک به خانواده رشد کند؛ محیطی که در آن محبت، ثبات، نظم و امنیت به‌صورت همزمان فراهم باشد.

نتیجه اجرای این روش

نتیجه اجرای این روشتجربه نشان داده است که نگهداری کودکان در قالب شبه‌خانواده، نقش مهمی در تقویت سلامت روان، افزایش حس امنیت، رشد عاطفی و بهبود کیفیت ارتباطات اجتماعی کودکان دارد. به همین دلیل، این روش به یکی از ارکان اصلی مراقبت و نگهداری در این مرکز تبدیل شده است.